हालैको चुनावले देशको राजनीतिक परिदृश्यलाई नाटकीय रूपमा रूपान्तरण गरिदिएको छ। कुनै समय संसदमा बर्चस्व जमाउने गरेका कयौँ पुराना र स्थापित अनुहारहरू यस पटक नयाँ पुस्ताका नेताहरूद्वारा विस्थापित भएका छन्।

इतिहासमा पहिलो पटक संसदमा व्यावसायिक राजनीतिज्ञहरू भन्दा बढी डाक्टर, इन्जिनियर र उद्यमीहरू समावेश हुने सम्भावना देखिएको छ। यसै कुराले मात्र पनि जनतामा एक प्रकारको उत्साह र आशा जगाएको छ।

यस क्षणलाई अझ बढी उल्लेखनीय बनाउने कुरा के हो भने परिवर्तनको यो चाहना देशभरि बाटै ओइरिएको थियो। भूगोल, संस्कृति, जात जाति र आस्थाका आधारमा नेपालमा विविधता भए तापनि मतदाताहरू केही फरक र नयाँ कुराको पक्षमा एकजुट देखिए। स्थापित राजनीतिक व्यक्तित्वहरू प्रति वर्षौँ देखि बढ्दै गएको असन्तुष्टि पछि मतदाताहरूले देशको भविष्य कोर्ने अवसर नयाँ प्रतिनिधिहरूलाई दिने निर्णय गरेका छन्। उनीहरूसँगै नयाँ विचार र नयाँ ऊर्जाको आशा पनि जोडिएर आएको छ।

तथापि, एउटा महत्त्वपूर्ण प्रश्न अझै बाँकी नै छ: के शासनको शैली वास्तवमै परिवर्तन होला त? निर्वाचनले अक्सर व्यक्तिहरू त बदल्छ तर संस्थाहरू, प्राथमिकताहरू र राजनीतिक बानीहरू भने उस्तै रहने गर्छन्। इतिहासले पटक-पटक देखाएको छ कि जब पात्रहरू बदलिन्छन् तर कथाको स्क्रिप्ट उही रहन्छ तब कथाको अन्त्य विरलै मात्र फरक हुन्छ।

नयाँ नेताहरू प्रति जनतामा उत्साह हुनु स्वाभाविक हो। तर नयाँ अनुहार हुनुले मात्रै राम्रो शासनको ग्यारेन्टी गर्दैन। ऊर्जा र महत्त्वाकांक्षा जत्तिकै बुद्धिमत्ता, अनुभव र विचारशील निर्णय प्रक्रिया पनि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण हुन्छन्। दूरदर्शिता र सावधानी पूर्वक गरिने योजना विना राम्रो नियतले गरिएका निर्णयहरूले पनि देशलाई कठिन र अप्रत्याशित परिणामतर्फ धकेल्न सक्छन्।

नयाँ प्रतिनिधिहरू सफल हुनका लागि उनीहरू सिक्नका लागि सधैँ खुला हुनुपर्छ र शासन सञ्चालनका जटिलताहरू सँग अभ्यस्त हुन सक्नुपर्छ। अधिकार वा सत्ता हुनु मात्रै पर्याप्त हुँदैन। देश चलाउन धैर्यता, अनुशासन र दीर्घकालीन सोच चाहिन्छ, जुन चुनावी नारा वा विजयको उत्साहभन्दा धेरै माथिका कुरा हुन्।

अन्ततः वास्तविक प्रश्न यो मात्र होइन कि सत्ता कसको हातमा छ, बरु प्रश्न त यो हो कि कुन मूल्य मान्यता, नियत र जिम्मेवारीका साथ त्यो सत्ताको प्रयोग गरिन्छ।

यस्तो समयमा, मलाई Aesop’s fable एउटा पुरानो कथाको सम्झना आउँछ, जसमा गोरुहरूले गाउँको कसाईलाई आफ्नो शत्रु ठानेर धपाएका थिए तर उनको ठाउँमा अर्को नयाँ र अनुभवहीन कसाई आयो जसले उनीहरूलाई झन् ठूलो पीडा दियो। समस्या कहिल्यै कसाई मात्र थिएन किनभने मानिसहरूले मासु खान छोडेका थिएनन्।

नेपाल अहिले आशा लाग्दो ठाउँमा उभिएको छ। बलियो जनमत साथ नयाँ सरकारसँग देशलाई एक स्पष्ट दिशा दिने अवसर छ। यदि बुद्धिमत्ता र जिम्मेवारीपूर्वक अघि बढेमा यसले नेपाललाई आर्थिक र सामाजिक प्रगतिको यस्तो उचाइमा पुर्याउन सक्छ जुन यसअघि कहिल्यै हासिल गरेको थिएन।